podpisywanie umowy

Sektor pozabankowy wczoraj i dziś. Jak zmieniły się zasady gry?

Już 2 lata minęły od wprowadzenia w marcu 2016 ustawy regulującej rynek pożyczek pozabankowych. Nowe prawo ujednoliciło sposób naliczania oprocentowania za świadczenia, zdefiniowało koszty pozaodsetkowe i zakończyło praktykę płacenia za monity. Wszystko po to, by wyeliminować nieuczciwe zagrania wobec klienta. Czy pożyczkodawcy dostosowali się do nowych zasad?

W obronie interesu klienta

Marzec 2016 był dla branży pozabankowej punktem zwrotnym. Był to moment wprowadzenia tzw. ustawy antylichwiarskiej. Nowe prawo miało zlikwidować patologiczne zjawisko udzielania pożyczek o charakterze lichwiarskim oraz chronić portfele Polaków przed nadmiernym ich obciążaniem. Innymi słowy miało być taniej i bezpieczniej.

Koszty pożyczek

Przed wprowadzeniem ustawy podmioty rynku pozabankowego mogły dość swobodnie wyceniać swoje usługi. Miały też narzędzia, by rolować pożyczki i tym samym wpędzać klientów w pętlę zadłużenia. Aktualnie wszystkie firmy są zobligowane do korzystania z jednego wzorca naliczania kosztów.

W ustawie najważniejsze punkty dla pożyczkobiorców to:

  1. Sześciokrotność stopy lombardowej NBP w skali roku – to limit dla maksymalnej wysokości odsetek za opóźnienia w spłacie pożyczek.
  2. 25 proc. kwoty pożyczki i 30 proc. za każdy rok trwania umowy - pozaodsetkowe koszty pożyczki nie mogą przekroczyć tych wartości.
  3. Suma kosztów pożyczki nie może być wyższa niż równowartość wypłaconej pożyczkobiorcy kwoty.
  4. Przy udzieleniu kolejnej pożyczki w okresie do 120 dni od udzielenia pierwszego finansowania limit kosztów pozaodsetkowych odnosi się do pierwszej umowy.
  5. W przypadku niewypłacenia kredytu firma pożyczkowa jest zobligowana do zwrócenia klientowi wszelkich opłat.

Inne koszty

Dla wielu podmiotów z branży doliczanie opłat za monity było dobrym źródłem dochodów. Lecz aby pożyczkobiorcy nie musieli ponosić nieuzasadnionych kosztów za wysłanie maila z przypomnieniem o spłacie pożyczki, ustawodawca wykluczył tę praktykę wprowadzając odpowiednie zapisy w ustawie.

Pożyczkodawcy nie mogą już więcej swobodnie decydować o tym, jak interpretować koszty pozaodsetkowe. Ustawodawca to zdefiniował. Koszty pozaodsetkowe to wszystkie koszty związane ze świadczeniem, z wyjątkiem odsetek. Ich wysokość obliczana jest na podstawie specjalnego wzoru, w którym zmienne to m.in. czas, na jaki została udzielona pożyczka czy wysokość świadczenia.

Z punktu widzenia pożyczkobiorcy ważny jest też zapis odnoszący się do zwrotu kredytu bez odsetek. Klient ma do tego prawo, jeśli kredytodawca przekroczy ustawowy limit kosztów pozaodsetkowych.

Zmiany w funkcjonowaniu podmiotów pozabankowych

Na przestrzeni lat zmienił się także aspekt odnoszący się do tego, jakie firmy mogą udzielać pożyczek pozabankowych. Aktualnie każdy podmiot:

  • musi być zarejestrowane w KRS jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością lub akcyjna,
  • musi posiadać kapitał zakładowy w wysokości przynajmniej 200.000 zł,
  • w radach nadzorczych czy zarządach spółek nie może być miejsca dla osób skazanych prawomocnym wyrokiem za przestępstwa finansowe - przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi lub przestępstwo skarbowe.

Zagrywki nie fair, czyli firmy obchodzą ustawę

Pożyczkodawcy szukają sposobu na obejście niekorzystnych dla siebie przepisów. Przedstwiciele UOKiK oraz biura Rzecznika Finansowego alarmowali o takich próbach. Wskazali m.in. przerzucanie części odsetkowych kredytu do części pozaodsetkowej, refinansowanie pożyczki – czyli zaciąganie świadczeń u innego kredytodawcy (nie obciążanego przez ustawę), czy zastępowanie umów pożyczek innymi rodzajami umów. Rzecznik Finansowy doniósł o przypadku zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości z zastrzeżeniem rzekomego prawa odkupu, choć klient był przekonany o podpisaniu umowy pożyczkowej.

Co dalej?

Mając już świadomość, że ani ustawa, ani projekt wprowadzający poprawki do ustawy nie działają jeszcze perfekcyjnie, ustawodawca z pewnością powróci jeszcze z innymi pomysłami na usprawnienie rynku. Póki co będziemy obserwować zmiany zachodzące w branży pozabankowej.(nf)

Sektor pozabankowy wczoraj i dziś. Jak zmieniły się zasady gry?
5 (100%) 1 głosów

Dodaj komentarz

  Subscribe  
Powiadom o